Op de kaai

De Oostendse marktzanger Bertino – alias van Albert Lingier (1915-1969) – liet zich sponsoren door de plaatselijke middenstand om zijn drukwerk te betalen. Zo leverde de verkoop van liedblaadjes pure winst op!
Het mag niet verwonderen dat de zee een grote rol speelde in de keuze van zijn onderwerpen, ook in dit lied, een beetje zijn “Kleine café aan de haven” maar zonder het overdreven succes dat “Vader Abraham” (alias van Pierre Kartner) daarmee had.
Als zangwijze koos hij voor het minder bekende jodel-walsje “On prend l’ café au lait au lit” van Pierre Dudan. In de franse liederenschat werden vaak dergelijke woordspelingen of dubbelzinnigheden gebruikt: “Ose Anna”, “Aime moi Emma”, “C’est pa…pa… c’est parisien”, “Odile! O dis-le!” en meer recent “Ella, elle l’a”. Geen woordspelingen bij Bertino echter, wel een opgewekt liedje over idyllische taferelen in een café aan zee. Het moet niet altijd over scheepsrampen en verdronken zeelieden gaan!
Op de kaai
875 [A] Bertino [C] Pierre Dudan (1940)
Hou je van d’haven, van schepen en zeil,
van ’t strand en van vele dingen.
Harmonica’s spelen zacht en terwijl
de matroosjes lustig zingen,
zie je de zwevende paartjes
holderdebolder in ’t rond.
Lachende Keesjes en Klaartjes
zijn gelukkig op dienen stond.
Zij zingen en springen
en dansen en zwanzen,
ze zijn zo blij, hei, hei.
Ze zingen en tieren
en zwaaien en zwieren,
’t is feestgetij.
In het cafétje op de kaai
bestelt een lief kind,
door ieder bemind.
In het cafétje op de kaai
daar zit je algauw in den draai.
Ieder matroos komt daar weer
na elke reis, ied’re keer.
’t Is als een toevlucht in stormweer.
Op de kaai, in die café,
matroosjes zingen tevree,
O Tadi O Tadijee, O. K.
In zo’n cafeetje vindt ieder zijn keus,
een meisje naar je verlangen.
De geur van teer en touw prikkelt je neus,
’t blijft rond de tafeltjes hangen.
Oude zeebonken met baarden
leggen daar nog wel eens aan.
Zien zij een partijtje kaarten,
aarzelend blijven zij staan.
Terwijl de matrozen
kussen, liefkozen, met veel gepraat,
speelt het orkestje een walsmusetje
in driekwarts maat.
Waait er een triestige zuidwest of noord,
dat kan ’t cafétje niet deren.
d’harmonica’s spelen altijd maar voort,
de paartjes blijven floreren.
’t Lantarentje van daar boven
zwengelt en zwaait heel voldaan.
Het wil uw wand’lingen roven,
knipogend wenkt het u aan.
Kom je van de zee, van duinen of dijken,
voorbij het plein?
Hou je van leute in ’t matrozenrijk, ja,
daar wil je zijn:
| Partituur * Op de kaai * | |
1. instrumentaal
|
Bronnen: liedblad Bertino (verzameling Leo Coulier - MUZ,917) fonoplaat Pierre Dudan https://youtu.be/JkQektYkEK8
Ze zijn weer vrij

Zanger “Willy” heeft het eens te meer over het einde van WOII. Eigenlijk dateren alle liedbladen van hem uit die periode.
De vermelde zangwijze “Tout passe dans la vie” is de franse versie uit 1944 van “Es geht alles vorüber”
Ze zijn weer vrij
[A] WYLLY [C] Fred Raymond
Ons krijgsgevangenen, luistert goed,
weggevoerden komen voor goed
weer naar huis en voor altijd,
we zijn vervuld van blijheid.
Ja, zij hebben vier jaren lang
geleefd onder den Duitsen dwang,
maar nu is dat weer voorbij,
en velen zingen met ons dit refrein:
Verlost zijn we nu heden
van den duitsen tiran
en al zijn wreedheden
houden op te bestaan.
W’hebben ons vrijheid weder,
da’s ’t voornaamste van al.
Nu gaat alles beter,
tot zelfs den duitsen val.
Veel mannen denken: ” ’t Is te schoon!”
en nemen het maar voor ’n droom
want, ach, het is toch zo fijn
weer bij vrouw en kind te zijn.
Veel ouders schreien van geluk,
zij die door smart waren bedrukt
en steeds dachten aan hun lieve zoon,
zij ook denken: “Dat is een droom.”
Voor velen is ’t lijden gedaan,
wij danken den Amerikaan
omdat hij hen heeft verlost,
nochtans, ’t heeft hen veel gekost.
En steeds gaan zij maar verder door
en geven alleen maar gehoor
aan hun lust den Duits te maken klein
om ons jongens ’t halen uit de pijn.
3. Wij zingen nu ter ere
van onze bondgenoot,
zullen hem vereren
tot aan onze dood.
Wij roepen: leve Churchill,
Stalin en Roosevelt,
die houden niet meer stil
tot den Duits is geveld.
| Partituur * Ze zijn weer vrij * | |
1. instrumentaal
|
Bronnen: zangwijze "Tout passe dans la vie" - 1944 "Es geht alles vorüber" liedblad van "WYLLY, de zingende Brusseleer" uitgever: Alphonse Wouters, Rue de l'Armistice 23, Koekelberg
Arme Roland
Van marktzanger David Dewijze (1907-1963) hebben we nog niet veel liedbladen ontdekt, hoewel hij naar eigen zeggen “welgekend” was. Allicht was hij minder productief dan Tamboer, Frans Jacobs, de Van Gestels, Alberic Cattebeke, Achilles Coppenolle, Aloïs Vandevelde, … die samen duizenden liedteksten verspreidden. Gelukkig stuurde Leo Coulier ons zijn verzameling liedbladen door en daarbij zitten enkele “zeldzame” exemplaren.
In dit lied bezingt Dewijze het tragische lot van een zekere Roland die als krijgsgevangene naar Duitsland werd gevoerd en het niet overleefde. Hij was helaas niet de enige…
De gebruikte walsmelodie “Sympathie” is moeilijker dan op het eerste gezicht lijkt en we weten niet of Dewijze dat met muzikale begeleiding zong want band- of plaatopnames heeft hij niet nagelaten voor zover we weten.

Arme Roland
874 [A] David Dewijze (1907-1963) [C] Rudolf Friml
Men was nog in angstig verwachten
over Roland.
Zo lang reeds was hij gevangen
in het laf Duitsland.
Zou hij nog in leven zijn?
Wel neen,
want daar klonk een stem met wreed geween.
Mijnheer, waarde Mevrouw,
ge zijt in rouw
voor altijd nu.
Uw zoon werd u ontrukt,
is bij den Here,
keert nooit meer were.
Ja, de verraderskliek
heeft ook die moord bedreven.
Nooit zult gij, verraders
gerust leven.
Na drie jaar lang vol martelingen,
zo wreed gedood,
dat is ’t werk van de nazihonden,
barbaarsheid groot.
Kon gij nu nog eens spreken, gij held,
gij zoudt ook vervloeken ’t Duits geweld.
Ik ben een martelaar.
Als martelaar,
gestorven nu,
aan mijn België ontrukt.
Zusters en Broeders,
Vader en Moeder,
gij denkt voor altijd aan mij
vol droefheid zijt g’omgeven.
Houdt moed, maar vergeet nooit
’t kwaad bedreven.
| Partituur * Arme Roland * | |
1. instrumentaal
|
Bronnen: zangwijze: "Sympathie" (1912) liedblad verzameling Leo Coulier (MUZ0917) plaatopname André Claveau https://youtu.be/I18mzmfkoFo
