‘k Zal proberen, het zal wel gaan
Nog op liedblad nr. 24 van Alberic Cattebeke: een vrij sexistisch kluchtlied. Het gaat over een soort “Me Too”-toestand maar dan met een rijke vrouw als dader en een knecht als slachtoffer. Het slachtoffer schijnt het echter allemaal niet zo erg te vinden…

De zangwijze “Mon Paris” werd in 1925 geschreven door Vincent Scotto en Jean Boyer.
‘k Zal proberen, het zal wel gaan
743 [A] Alberic Cattebeke [C] Lucien Boyer, Vincent Scotto
’k Was zonder werk en hoe dat kwam…
Ik vroeg dan aan een rijk’ madame
bij haar te dienen, dat is echt,
als een chauffeur of als een binnenknecht.
Zij sprak: “Mijn vriend, voor knecht in het fatsoen
zult gij bij mij veel werkskes moeten doen.
Ik ben een vrouwe zonder man,
luistert dus goed wat gij neemt aan.
Zoudt gij al ons eten kunnen koken?
’t Zal wel gaan, dat zal wel gaan.
Gij moogt er niet chiquen of niet roken!
Ik zal proberen, ja dat zal gaan.
Zult gij alle dagen, man,
kussen, strelen uw madame?
‘k Zal proberen, dat zal wel gaan.
Omdat ik een weefken ben,
en nog wel gevoelens he’n
kom bij mij, maar ’t is goed verstaan:
zoudt gij zo bij mij kunnen leven?
’t Zal wel gaan, ja ’t zal wel gaan.
’k Zei: wel Madame ik ben tevree
als binnenknecht ik pak het mee.
Gij zult van mij wel zijn kontent,
want ik ben nog ene levende vent.
En mijn madame die sprak er nu: Welaan,
des morgens zult gij aan mijn bedje staan,
ge reinigt mij van kop tot teen
en brengt de pispot naar beneen.
Schuren en wassen zult gij doen,
zit bij mij aan tafel binst de noen.
Gij wacht met eten sapperlot,
heb ik gedaan, gij krijgt den overschot.
En van het geld dat gij verdient ’t is waar,
dat krijgt ge juist maar eenmaal op een jaar.
Uw minnedrank zal water zijn,
dus luister goed naar het refrein:
| Partituur * ‘k Zal proberen, het zal wel gaan * | |
1. instrumentaal
|
Bronnen: liedblad uit de verzameling van Eliane Van Geyt (MUZ0821)
Karel minde Rosa
Een mooie oude ballade vol romantiek. Het thema van een onmogelijke liefde tussen een rijke en een arme jongen/meisje komt veelvuldig voor, de scheiding der standen was (is?) een reële hinderpaal. Zeker toen dit lied ontstond in het begin van de 19e eeuw.
Maar het werd meer dan 100 jaar later nog steeds gezongen, tijdens de handenarbeid of ’s avonds voor het knetterend haardvuur. Of op een familiefeest, dan wellicht voorgezongen door een geoefende en geschoolde zanger(es) want de melodie is doorspekt met versieringen.
Karel minde Rosa
851. [A] onbekend [C] onbekend
Karel minde Rosa teder,
Met het vuur, den jong’ling eigen,
Rosa minde Karel weder,
Maar hun plicht gebood het zwijgen:
Beider stand was ongelijk,
Karel arm en Rosa rijk;
Slechts in ’t veld kon Karel klagen,
En aan d’echo Rosa vragen,
Want die riep hem immer na:
“Rosa! Rosa!”
Bleek en soms in ’t oog een traan,
zag zij d’arme Karel werken,
en als d’arbeid was gedaan,
dwaalde hij door bos en perken,
Tot hij ’t liev’lingsplekje vond,
Waar zoo vaak zijn Rosa stond,
Dáár, dáár knielde Karel neder,
“Dierb’re Rosa,” riep hij teder,
En dan bauwde hem d’echo na:
“Rosa! Rosa!”
Menig zucht zijn borst ontvloeid,
had de nachtwind reeds gedragen,
Doch aan ’t eenzaam woud geboeid,
Vond de jongling troost in ’t klagen.
“Dierb’re Rosa,” riep hij uit,
“Rosa, wordt g’een anders bruid?
Hebt g’een minnaar? Min hem hartlijk!
Min hem, Rosa,” klaagt hij smartlijk,
En weer klaagt hem d’echo na: “Rosa! Rosa!”
Maar op eens, wat kwam zijn hart
Met een nieuwe gloed verwarmen:
’t Eind was daar van Karels smart,
Rosa klemd’ hem in haar armen,
“Karel,” snikt zij, “gij zijt mijn,
Eeuwig wil ik d’uwe zijn.”
Wie kan Karels vreugd nu melden?
Rosa’s naam klinkt langs de velden,
En ook d’echo juicht hem na: “Rosa! Rosa!”
| Partituur * Karel minde Rosa * | |
1. instrumentaal
|
Bronnen: in “Het Straatlied” (MUZ0102 pag. 46) in “Onder de groene linde – 4” (MUZ0420 pag. 244) met melodie in oude liedbundels, o.a. "Verzameling gezelschapsliederen", Amsterdam, 1835 in "De nederlandse liederenbank" in "De Nederlandse zanger in alle gezelschappen" (1852)
Het einde van een bandiet

Nog een lied van liedblad nr. 24 van Alberic Cattebeke. Enkele varianten van hetzelfde dramatische verhaal kwamen we ook elders tegen. Hier gaat het over een lang geleden verdwenen of weggelopen kind, het komt op het verkeerde pad en als het jaren later bij de ouders langskomt om hen te bestelen herkennen ze mekaar niet, dus loopt het slecht af. Een veel oudere variant is bv. “Het lied van Alfons de soldaat” al zijn het daar de ouders die een bandietenrol vervullen.
De zangwijze: “Rien que vous” alias “Yearning (just for you)” bespraken we uitvoerig bij het lied “Waarom weigert gij”
Het einde van een bandiet
742 [A] Alberic Cattebeke [C] Joe Burke, Benny Davis (1925)
Ene moeder zat te wenen
ze keek naar ’t portret van haar kind.
Jaren reeds was het verdwenen,
z’had het zo zeer bemind.
Maar op ’t onverwachts,
kwam hij daar in de nacht
Hij ’n vreesde niets,
hij was nu een bandiet.
’t Was dezelfde plaats
waar hij geboren was,
als dief nu doorboord,
vader had hem gedood.
’t Kind was pas zes jaar geworden,
het liep verloren, schreide zeer.
Door een vreemde opgenomen,
zij zagen hem nooit meer.
Maar hoe dat toch kon gebeuren
’t was in d’handen van een bandiet
wijl de ouders om hem treurden,
hun kind vonden zij niet.
Jaren zijn voorbij gevlogen,
’t was op een koude winternacht,
werden door een dief bestolen
’t was een gevecht en jacht.
Den dief werd geraakt in ’t harte,
het schot dat galmde in de woon.
D’ouders herkenden met smarten,
hij lag daar dood hun zoon.
| Partituur * Het einde van een bandiet * | |
1. instrumentaal
|